Studentenraad TU Delft
Header

Dossier: BSa tweede jaar

Dossier gestrart op: 24 juni 2013, laatste update: 6 Juli 2016

– Loulou Zaat is de schrijver van dit dossier, voor meer informatie kun je contact opnemen via Loulou@oras.nl.

Huidige status

Aan de Universiteit Leiden liep tot mei 2016 een pilot van een ‘tweedejaars BSa’, in Mei stopte de Universiteit dit project per direct na een uitspraak van het College van Beroep van het Hoger Onderwijs (CBHO). Het CBHO besloot dat een universiteit maar eenmaal een bindend studieadvies mag uitbrengen zolang de student in de propedeuseperiode zit. De eis dat een student de propedeuse binnen twee jaar moet behalen vervalt daarmee ook.

Leiden was de enige universiteit (van de vier universiteiten en hogescholen) die nog experimenteerde met het BSA voor tweedejaarsstudenten. Zij moesten aan het eind van hun tweede studiejaar 90 studiepunten hebben gehaald om hun studie voort te zetten. Een zeer negatieve regeling aangezien de student dan na twee jaar nog steeds kan worden weggestuurd van de opleiding, dit is erg duur én zorgt voor een toename van stress onder studenten.

Met deze uitspraak van het CBHO én een uitspraak van mr. Olivier, tot voor kort ook lid van het CBHO, in zijn afscheidsinterview, is de vraagstelling rondom het BSa weer herrezen. “Waarvoor dient een BSa?”. Volgens mr. Olivier, die 25 jaar lang lid is geweest van het CBHO, zijn de onderwijsinstellingen en de minister met de regeling aan de haal gegaan. “…Het was de bedoeling van een bsa om studenten zo snel mogelijk te vertellen of ze ongeschikt zijn. Dan zeg je: hou maar op, ga iets anders doen. Het is dus nadrukkelijk niet de vraag of ze geschikt zijn. Dat is iets heel anders!”

Het ISO (Interstedelijk Studenten Overleg) maakt hieruit op dat het BSa misbruikt wordt voor rendementsdoeleinden in plaats van als middel voor de opleiding én de student om te zien of ze bij elkaar passen. Veel universiteiten gebruiken bijvoorbeeld voorwaardelijke-, voorlopige, en/of aangehouden adviezen, waarbij de student toch nog in het tweede jaar een voorwaarde wordt opgelegd, zoals het voltooien van de propedeuse. Het ISO vraagt de wetgever hier verandering in te brengen “Het is een taak van de wetgever om er voor te zorgen dat de BSa-regeling door instellingen wordt uitgevoerd in overeenstemming met de bedoeling van de wetgever”.

Aan de TU Delft werd geen ‘tweedejaars BSa’ gehanteerd, of een dergelijke ‘P in 2 regeling’. Wel werd ook de TU Delft genoemd in het rijtje Universiteiten die het fout doen (Delta). Hier krijgen namelijk studenten met een uitzondering door persoonlijke omstandigheden wel een ‘voorgenomen’ advies. Eigenlijk krijg je dus geen positief advies (of negatief) maar moet je wel laten zien dat je alsnog een BSa kunt halen (=45 ECT uit het eerste jaar) in je tweede jaar. De wet schrijft voor dat je slechts éénmaal een advies mag geven en dit moet aan het eind van het eerste jaar zijn. Maar hoe een universiteit dan rekening houd met uitzonderingsgevallen is een moeilijke kwestie, het is ook niet de bedoeling dat de universiteit dan maar deze uitzonderingsgevallen direct een negatief advies geeft.

Geschiedenis 2de jaars BSa TU Delft

De TU Delft heeft eind mei 2013 een aanvraag ingediend om bij twee van haar opleidingen een bindend studieadvies (BSa) in het tweede jaar in te kunnen voeren. Met dit BSa zou de universiteit ook nog aankomend ingenieurs na hun tweede jaar kunnen wegsturen als zij niet voldoen aan de eis van propedeuse plus 30 studiepunten. Dit treft ook studenten die bewezen hebben de studie wel degelijk aan te kunnen in hun eerste jaar. Deze aanvraag betrof de twee opleidingen die zij samen met de Universiteit Leiden aanbiedt, Life Science & Technology (LST) en Molecular Science & Technology (MST).

De aanvraag voor het BSa in het tweede jaar was nog onder voorbehoud van het advies van de medezeggenschap. Voor de studentenraad is een BSa in het tweede jaar onacceptabel en zij staat hier negatief tegenover. De studentenraad heeft in overleg met het college een aantal alternatieven aangedragen op gebied van studieplanning en -begeleiding en het profileringsfonds. Op basis daarvan heeft het college uiteindelijk besloten de aanvraag terug te trekken.

Hoe denkt ORAS dan over het BSa in het tweede jaar?

Vanuit haar visie is ORAS tegen wegsturende maatregelen op de TU Delft en dus is ORAS ook tegen een BSa in het tweede jaar. Het beperkt de vrijheid van studenten en draagt niet bij aan de kwaliteit van het onderwijs.

Zo denken wij dat studenten door deze maatregel een verdere omschakeling maken naar het studeren puur voor het scoren van de ECTS. Studenten studeren voor het afvinken in plaats van voor de eindtermen van het vak. Dit heeft verschillende gevolgen: studenten beheersen de stof minder goed doordat het niet meer om de inhoud gaat, een stukje intrinsieke motivatie, en daarmee de eigen inzet, gaat verloren door het dwangmatige karakter voor het behalen van vakken. Hiermee boet je in op de kwaliteit van de afgeleverde ingenieurs, en juist die kwalitatief hoogstaande ingenieur staat voor ORAS voorop. Tijdens je studententijd moet je immers ook veel dingen leren zoals plannen en verantwoordelijkheden nemen. Wanneer de TU studenten te veel maatregelen oplegt, verdwijnt een stukje eigen verantwoordelijkheid van studenten.

Daarnaast denken wij dat de invoering  van het eerstejaars BSa, de verhoging van dit BSa, de invoering van intensief onderwijs, de afschaffing van studiefinanciering en de invoering van de harde knip de afgelopen jaren de druk op studenten hebben opgevoerd en dit blijven doen. Een BSa in het tweede jaar zal deze druk tot een onacceptabel niveau brengen wat tot negatieve effecten kan leiden, te meer omdat de invloed van de andere maatregelen nog niet volledig zichtbaar is. Daarnaast is het niet mogelijk de verschillende maatregelen die getroffen zijn onafhankelijk te evalueren. De experimentwet is bedoeld om uit te vinden wat de effecten zijn van een bindend studieadvies in het tweede jaar. Door alle opeengestapelde maatregelen is het niet mogelijk om een degelijk waardeoordeel over het experiment te vellen.

Tenslotte zal ook de stap voor studenten groter worden zich naast hun studie te ontplooien. Met een dreigend negatief advies na twee jaar studeren zullen minder studenten bijdragen aan de visie op de Delftse ingenieur zoals die in de Roadmap 2020 beschreven staat.

Als ORAS waren we om deze redenen ook tegen de aanvraag voor specifiek de opleidingen met vernieuwde bachelors. De curricula van veel faculteiten zijn recentelijk vernieuwd. Dit met het doel het studiesucces te verhogen. Wederom een extra, gestapelde, maatregel.

Natuurlijk begrijpen wij als ORAS dat de TU Delft druk voelt vanuit de overheid en maatschappij om maatregelen in te voeren om de studiesnelheid te verhogen. Maatregelen om docentkwaliteit te verbeteren, effectiever benutten van contacttijd en verbeterde vakevaluaties zijn voorbeelden waar wij als ORAS wel achter staan. Kansen op het gebied van studiebegeleiding liggen met name in de monitoring van ouderejaars studenten en het actief aanbieden van begeleiding binnen deze groep.

Loop jij toch tegen maatregelen in je tweede jaar aan, of heb je andere vragen over het BSa? mail naar Loulou@oras.nl